Wdżar to szczyt o wysokości 767 m, który położony jest w Gorcach, w paśmie Lubania, nad przełęczą Snozka (pasmo przejściowe między Pieninami i Gorcami). Znajduje się on w pobliżu wsi Kluszkowce, przy drodze wojewódzkiej 969, łączącej Nowy Targ i Krościenko Nad Dunajcem. Ponieważ nazwa Wdżar jest trudna do wymówienia, spotyka się jej wiele form. Najczęściej są to: Wżar, Wżary, Żar, Żdżar, Zżar.

Na szczycie góry, od strony północnej, zamontowane są wyciągi narciarskie, które z roku na rok zdobywają coraz większą popularność, przyczyniając się tym samym, do rozwoju wsi Kluszkowce. Z kolei na południowym stoku góry znajduje się Kamieniołom Snozka, który odwiedzany jest przez wspinaczy drytoolowych.

Należy pamiętać, że obszar, na którym znajduje się kamieniołom, jest terenem prywatnym (właścicielem jest spółka zarządzająca wyciągami narciarskimi), i mimo że jest permanentna zgoda na wspinaczkę, to od nas i od naszego zachowania zależy to, czy nadal będziemy mogli się tam wspinać!

Geologia wspinania - andezyty Wdżaru

Góra Wdżar zbudowana jest z fliszu karpackiego i andezytu. Charakterystyczny, stożkowaty kształt świadczy o jej wulkanicznej genezie. Podczas formowania się płaszczowiny zewnętrznej Karpat fliszowych, zjawiska zachodzące wewnątrz górotworu, wywołały wzrost temperatury i powstanie ogniska magmowego. Stopione skały podnosząc się w pobliże powierzchni ziemi, zastygały tworząc skały andezytowe (skała wylewna).
Z biegiem lat, postępująca erozja zdarła warstwy piaskowca, odsłaniając bardziej odporne na wietrzenie andezyty.

Andezyty występują w Polsce bardzo rzadko. Na terenie polskich Karpat odnaleźć je możemy w okolicach Szczawnicy, na górze Bryjarka i Jarmuta. W latach 1873-75 rozpoczęto na górze Wdżar eksploatację andezytów, która trwała, z krótkimi przerwami, aż do lat 70 ubiegłego wieku. Wydobywany materiał, wykorzystywany był, między innymi, do budowy drogi Czorsztyn – przełęcz Snozka. Pozostałością po eksploatacji są andezytowe gołoborza, oraz trzy kamieniołomy: „Tyłka”, „Lisi Łom” i „Snozka”. Ten ostatni, zlokalizowany na południowym stoku góry, jest głęboko wciętym wyrobiskiem, którego ściany osiągają wysokość do 50 metrów (najwyższa jest południowa ściana (skarpa).

Dojazd

Kamieniołom na górze Wdżar znajduje się nad Kluszkowcami nad jeziorem Czorsztyńskim. Dojazd nie jest kłopotliwy, dojeżdżamy drogą 969 przez Nowego Targ, lub Krościenko. W odległości 200 metrów od Kamieniołomu znajduje się bezpłatny parking, który znajduje się bezpośrednio na Przełęczy Snozka. Dodatkowym znakiem charakterystycznym jest znajdujący się w pobliżu pomnik autorstwa Władysława Hasiora „Organy”.

Baza noclegowa

Krótkie zimowe dni, niewątpliwy urok tego miejsca i spore trudności dróg wspinaczkowych sprawiają, że spora część wspinaczy postanawia spędzić w tym miejscu cały weekend.
W tym celu, najlepszym rozwiązaniem jest wynajęcie pokoju w pobliskich Kluszkowcach. Wieś, z uwagi na duże zainteresowanie stokiem narciarskim (wyciąg krzesełkowy), stale się rozwija, poszerzając bazę noclegową, oraz zaplecze gastronomiczno-techniczne. Ceny za nocleg zaczynają się od 25 zł od osoby

Inne atrakcje rejonu

Na górze Wdżar znajduje się ośrodek narciarski (wyciąg krzesełkowy), oraz wózkowa zjeżdżalnia grawitacyjna.

Bezpośrednie sąsiedztwo jeziora Czorsztyńskiego, w okresie letnim, umożliwia wypożyczenie sprzętu wodnego.

Ze szczytu rozciąga się widok na ruiny zamku i Jezioro Czorsztyńskie, zamek w Niedzicy, Kotlinę Orawsko-Nowotarską, wschodnie pasmo Pienin, oraz niezwykle piękną panoramę Tatr.

Przez Wdżar prowadzi niebieski szlak z przełęczy Snozka (653 m) na Lubań (1211 m). Czas przejścia około 2 godz. i 40 min.

Historia wspinaczkowej eksploracji

Początki eksploracji to lata 90te kiedy to powstało parę dróg wspinaczkowych na najwyższej ścianie kamieniołomu za sprawą nowotarżan.

Impulsem do powstania kolejnych dróg był I Memoriał Bartka Olszańskiego, kiedy to za sprawą Tadka Grzegorzewskiego i Jana Muskata powstało 7 linii na których rozgrywano zawody. Parę kolejnych zostało obitych przy okazji VI Memoriału Bartka Olszańskiego.

Nadal jednak pozostaje trochę miejsca na nowe realizacje na górze Wdżar, więc w perspektywie czasu mogą powstać nowe drogi.

Wspinanie i sprzęt

W kamieniołomie „Snozka” otwartych zostało 14 dróg wspinaczkowych, których trudności oscylują od: III+ do VII+ (wycena dla przejść w rakach i czekanach). Wszystkie drogi wyposażone są w stałe punkty asekuracyjne (spity, ringi), niektóre z nich posiadają łańcuch zjazdowy. Najczęściej jednak zjazd odbywa się z ostatniego, osadzonego na drodze punktu asekuracyjnego (ring zjazdowy, lub spit). Wspinaczka skończyć się również może wyjściem na ścieżkę i zjazdem z drzewa lub zejściem do podstawy ściany wygodną dróżką.

Wdżar jest rejonem drytoolowym, w którym każdy znajdzie coś dla siebie, proste przetykane trawkami drogi, techniczne piony na których potrzebny będzie spokój grabarza, zacięcia, rysy. Dla tych którzy chcą przyładować znajdą się 20 metrowe przewieszone trasy, na których będzie się można poskręcać i nacieszyć wspinem :)

Do łojenia potrzebny jest standardowy zestaw sprzętu (14 ekspresów, lina o minimalnej długości 50 m). Istnieje możliwość wspinania się na własnej protekcji. Wędki wieszamy wyłącznie przez własny karabinek.

Wspinajcie się na drogach przetykanych trawkami, tylko gdy są zmrożone!

Drogi

1. IV (3S +1R), asekuracja niekompletna
2. VI (8S + RZ)
3. V+ (7S + RZ), droga kończy się na wierzchowinie kamieniołomu, aczkolwiek można zjechać wcześniej z ringa (!)
4. 3a – V+ (7S +RZ), alternatywny start
5. Wariant IV+ (10S)
6. VI+ (11S + ST), 10m na lewo od ściany C. Nie ma tej drogi na topo rysunkowym.
7. VI+ (9S+ST)
8. VII (9S +ST)
9. VII- (12S +ST)
10. VII (10S), stan z 2 spitów.
11. VII+(8S), stan z 2 spitów.
12. 10a. Wariant VII (9S), stan z 2 spitów. Wariant omijający trudności
13. III+ (8S), zjazd z ostatniego spita.
14. IV+ (8R +1S + RZ)
15. VI (9R + RZ)

Niedługo zamieścimy zdjęcia z wyrysowanymi liniami dróg!

Autor: Damian Granowski i Piotr Picheta